Eyso de Wendt

Lijkstatie van Jacob Mossel, Gouverneur-Generaal te Batavia, 1761

Kort voor zijn definitieve terugkeer naar Nederland maakt Eyso de Wendt deel uit van de lijkstatie van Jacob Mossel, Gouverneur-Generaal te Batavia, op 19 mei 1761. Een ets (maker: anoniem) daarvan bevindt zich onder nummer RP-P-OB-75.363X in het Rijksmuseum.

De stoet is afgebeeld in acht rijen onder elkaar. Ook Iman Falck en Gerardus Beilanus de Wendt bevinden zich onder het gevolg. Gerardus Beilanus de Wendt zit in het zevende koetsje (50), Eyso de Wendt is nummer 53 en Iman nummer 56.

lijkstatie Jacob Mossel

De samenstelling van de lijkstatie staat volledig beschreven in de Maandelijkse Nederlandsche Mercurius, augustus 1762, eerste stuk, pagina's 38 t/m 42. Hieronder staat alleen het deel dat betrekking heeft op de drie genoemde heren.

lijkstatie_beschrijvingonderdeel lijkstatie

Een half jaar hierna vertrekt Eyso de Wendt in november 1761 definitief terug naar Nederland.

Wie was Jacob Mossel? In het Jaarboek 2002 van het Centraal Bureau voor Genealogie vinden we daarover op pagina 56 en 97 de volgende informatie:

Op 24 september 1720 ging het VOC-schip Haringtuin op de rede van Batavia voor anker. Onder het scheepsvolk bevond zich de 'jong matroos' Jacob Mossel, nog net geen zestien jaar oud en geboren in Enkhuizen. Tien jaar later komen we hem weer tegen, nu in het gouvernement Coromandel. Hij blijkt te zijn overgegaan naar de 'civiele tak' van de Compagnie en in de rang van boekhouder dienst te doen in Negaparnam, de hoofdvestiging van Zuider-Coromandel.

In 1730 trouwde Jacob Mossel met Adriana Appels. Hoe het huwelijk tot stand kwam, weten we niet. De echtverbintenis heeft waarschijnlijk in de eerste helft van dat jaar plaatsgevonden, omdat hun eerste kind al op 16 februari 1731 ter wereld kwam.

De bruidegom voer er wat zijn carrière betreft wel bij. Op 28 juli 1730, dus al vrij snel na de huwelijksvoltrekking, werd hij tot onderkoopman bevorderd. Daardoor kreeg hij ook uitzicht op de hogere compagnierangen. Het lijkt waarschijnlijk dat de stiefvader van zijn echtgenote, gouverneur Adriaan Pla, in deze bevordering de hand heeft gehad. De verdere loopbaan van Jacob Mossel verliep inderdaad zeer voorspoedig. Acht jaar na zijn bevordering tot onderkoopman werd hij benoemd tot gouverneur van Coromandel, terwijl twee jaar later zijn verheffing tot raadextraordinair van Indië volgde. In 1750 ten slotte werd hij - na dertig dienstjaren in Azië - tot het hoogste Indische ambt, dat van gouverneur-generaal geroepen.

Roelof Blok [...] erfde Goenoeng Sarie na overlijden van zijn echtgenote Jacoba Martha Coop à Groen en verkocht dit bezit op 6 maart 1761 vóór zijn repatriëring aan gouverneur-generaal Jacob Mossel.

Goenoeng Sarie

Landhuis Goenoeng Sarie te Batavia (Collections KITLV (Digital Image Library)

Lang plezier heeft hij hier echter niet van gehad...