"De Roskam" te Kollum

kadastrale gegevens

In 1832, bij de start van de kadastrale registratie, wordt het pand van De Roskam aangeduid met perceelnummer A131 en omschrijving huis en erf. De grootte van het perceel is 3 roede 60 ellen. De weduwe van Johannes Valks, "herbergiersche" te Kollum, wordt in de kadastrale legger genoemd als eigenaresse.

In kadasterlegger 630 onder nummer 1 staat in de kolom Omschrijving: "Amotie en herbouwd voor 1847". Betekent dit dat het gehele gebouw is afgebroken en herbouwd? Of geldt dat slechts voor een deel? Gelukkig vinden we dank zij het digitale archief van de Leeuwarder Courant de oplossing in een aanbestedingsadvertentie van 27 februari 1846:

Leeuwarder Courant van 27 februari 1846

kadastrale hulpkaart De Roskam in 1852

tekst bij kadastrale hulpkaart De Roskam in 1852In 1852 wordt het perceel A131 verenigd met het naastgelegen perceel A130. Het nieuw ontstane geheel krijgt nummer A409, wordt omschreven als huis, wagenhuis en erf en heeft een grootte van 6 roede 90 ellen (of 6 are 90 ca). In de hulpkaart is de  vereniging aangegeven; in blauw staat de oude situatie, in rood de gewijzigde toestand. Hieronder staat deze verandering tekstueel vermeld.

In het dienstjaar 1856 is er sprake van "expiratie verbouw". Dat zou kunnen betekenen dat de beide panden in de jaren 1852 tot en met 1855 zijn samengevoegd en dat de verbouwing in dat jaar is afgerond.

Volgens Herma M. van den Berg in "Noordelijk Oostergo Kollumerland en Nieuw Kruisland" is het westelijke pand, twee vensters breed, nog in de bouwmassa aanwezig; het rechterdeel was weer vier venstertravee├źn breed  met de ingang in de tweede travee van links.

Bij de verkoop van De Roskam in 1941 komen verkoper Pieter Enne Kruisinga en koper Gjalt van der Veen overeen dat 53 ca in het bezit blijft van de verkoper. Daarmee wordt de oppervlakte van het perceel teruggebracht tot 6 are 37 ca. Het kadastrale nummer verandert van A409 in A958.

In 1972 wordt een deel van het perceel aan de Westerdiepswal 1 (A957) overgenomen en wordt het nieuwe perceel A1079 groot 6 are 80 ca. In 1967 was van het laatstgenoemde pand al het huis en de schuur gesloopt. In de hulpkaart staat de verandering en de directe omgeving van het hotel; links is nog een stukje van de Maartenskerk zichtbaar, het verticale "spoor" aan de rechterkant is de vaart tussen de Wester- en Oosterdiepswal.

kadastrale hulpkaart omgeving De Roskam in 1972